Dossier: gemeente Groningen
drs. L.W. Verhoef
registeraccountant
Kersengaard 13
3962 JR Wijk bij Duurstede

Wijk bij Duurstede, 6 maart 2002

Gemeenteraad van
Gemeente Groningen
Postbus 20001
9700 PB Groningen

Betreft: Jaarrekening 2000
            Mijn brieven d.d. 29 oktober 2001 en 18 december 2001
            Uw brieven d.d. 2 januari 2002 en 26 februari 2002

Geachte raad,

Met mijn brief van 29 oktober 2001 deed ik u enige opmerkingen toekomen betreffende de kwaliteit, i.c. de onbetrouwbaarheid, van uw jaarrekening 2000. De jaarrekening is onbetrouwbaar, omdat deze geen betrouwbaar beeld geeft van de reserves en de verplichtingen, en geen betrouwbaar beeld geeft van de baten en de lasten en het saldo daarvan. De jaarrekening voldoet (dus) ook niet aan belangrijke wettelijk daaraan gestelde eisen.

In mijn brief gaf ik onder andere aan dat het saldo van de baten en lasten over 2000 niet ƒ 86 miljoen is, waarmee de rekening eindigt, maar volgens de jaarrekening in werkelijkheid ƒ 98 miljoen. Dit is het gevolg van het feit dat circa ƒ 12 miljoen aan baten en lasten niet in de rekening zijn opgenomen. Niet alleen dat u uzelf hierdoor een verkeerd beeld voorhoudt van de financiële positie van Groningen, u doet dat ook, en dat is vele malen erger, aan de burgers aan wie u rekening en verantwoording moet afleggen.

Met brief van 26 februari jl. reageerde uw College van Burgemeester & Wethouders namens u op mijn opmerkingen.

Met verbazing heb ik kennis genomen van de reactie van Burgemeester & Wethouders. De reactie komt er kort gezegd op neer dat Burgemeester & Wethouders van mening zijn dat, omdat u al jaren achtereen (volgens een "bestendige gedragslijn") baten en lasten buiten de rekening laat, in "het bedrijfsleven" wèl alle baten en lasten in de rekening opgenomen worden, een accountant een goedkeurende accountantsverklaring aan uw jaarrekening gaf en uw toezichthouder (Gedeputeerde Staten van Groningen) geen opmerkingen over uw methodiek heeft gemaakt, uw jaarrekening dus betrouwbaar is, wèl een betrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en wèl een betrouwbaar beeld geeft van de baten en de lasten en het saldo daarvan. Een merkwaardige redenering.

Ik (en naar ik aanneem ik niet alleen) vind een jaarrekening (respectievelijk begroting) onbetrouwbaar als:
Ik vind een jaarrekening (respectievelijk begroting) niet voldoen aan de Comptabiliteitsvoorschriften als:
Uw jaarrekening (en begroting?) is flagrant in strijd met al deze bepalingen!

Overigens, een jaarrekening (en begroting) moet allereerst een betrouwbaar document zijn. Of die jaarrekening ook nog wel of niet voldoet aan toevallige wettelijke bepalingen als de zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften, is van veel minder belang. Wat heb je aan een koortsthermometer die wèl voldoet aan zogenoemde Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde temperatuur aangeeft? Het zou volstrekt onverantwoord zijn bij een doodzieke patiënt daarmee de temperatuur op te nemen! Wat heb je aan een kompas dat wèl voldoet aan de Comptabiliteitsvoorschriften maar de verkeerde richting aangeeft? Het zou volstrekt onverantwoord zijn daarmee een vliegtuig of schip te besturen! Wat heb je aan een jaarrekening of een begroting die wèl voldoet aan de Comptabiliteitsvoorschriften maar een geheel verkeerd beeld geeft van de financiële positie, van de baten en de lasten en van het saldo daarvan? Het zou volstrekt onverantwoord zijn daarmee een gemeente of provincie te besturen en daarmee rekening en verantwoording af te leggen!

Opvallend is dat de reactie van Burgemeester & Wethouders nergens ontkent dat de jaarrekening een onbetrouwbaar beeld geeft van de financiële positie en van de baten en de lasten en het saldo daarvan! Uit de brief van Burgemeester & Wethouders is zelfs op te maken dat er ƒ 67 miljoen aan baten en 66 miljoen aan lasten buiten de rekening zijn gelaten en dat er onder de lasten inderdaad ƒ 9,5 miljoen ten onrechte aan rentelasten is opgenomen.

Wat de goedkeurende accountantsverklaring betreft: uw accountant zou niet de eerste zijn die ten onrechte een goedkeurende verklaring aan een jaarrekening heeft gehecht.

En wat het toezicht door de provincie betreft: uw toezichthouder zou niet de eerste zijn die zijn taak niet naar behoren uitvoert. Zeker sinds de "Zuid-Holland-affaire" weten we wel beter.

Ik raad u aan met bovenstaande reactie mijn brief van 29 oktober jl. (opnieuw) te lezen en daaruit als zichzelf verantwoordelijk voelend bestuur de passende consequenties te trekken.
Het heeft alles te maken met "integriteit van het openbaar bestuur"!!

Uw reactie te vernemen stel ik op prijs.

Met vriendelijke groet en hoogachting,

L.W. Verhoef